Het boekbinden is een oeroud ambacht; veel ouder dan de boekdrukkunst. Tot omstreeks 1850 is het puur handwerk geweest. Pas daarna kwamen machines te pas aan het proces.
Ik zelf ben vierde generatie boekbinder, een ontzettend mooi vak. Met een beetje gevoel voor esthetica kun je er heel veel mee doen. Zo’n 120 jaar geleden begon mijn grootvader een kleine boekbinderij. Het bedrijf zat toen aan de voet van de Rijnbrug in Arnhem. Dat was letterlijk een brug te ver. Het bedrijf en het archief zijn verloren gegaan. Na de oorlog heeft mijn vader het zo goed en zo kwaad als het ging weer opgebouwd.
Hij is helaas veel te vroeg overleden. Ik was net 16 toen ik het bedrijf moest overnemen. Tegelijkertijd heb ik het vak geleerd. Dat was zeker geen makkelijk begin maar het lukte me om de binderij in de loop der jaren te laten groeien tot een onderneming met 25 werknemers. We konden op ons hoogtepunt 100.000 boeken per dag maken.
Tijdens de crisis, begin jaren 80, is de binderij ter ziele gegaan. Ik was toen 42. Wederom geen makkelijke tijd. Meestal zijn mensen die failliet gaan helemaal in zak en as. Maar ik was ergens ook opgelucht. Ik kon eindelijk weer dat doen wat ik het liefst deed: bijzondere boeken maken op een ambachtelijke manier.
Binnen drie maanden had ik voldoende werk en sindsdien heb ik gelukkig altijd genoeg klanten gehad. Aan dit soort handwerk zit vaak een prijskaartje waar de nuchtere Hollander van schrikt. Mensen onderschatten de tijd die het kost om een mooi boek te maken of te restaureren. In Nederland zijn er nog steeds weinig mensen die handwerk op waarde kunnen schatten. In België, Frankrijk en Engeland is deze cultuur veel groter. Daar zijn ook veel meer boekbinders.
Ik heb vroeger altijd gezegd: ‘Als ik 60 ben dan wil ik niet meer om het brode hoeven werken’. Dat is me mooi gelukt. Sindsdien doe ik alleen nog maar dingen waar ik zelf plezier aan beleef. Ik verveel me nooit. Je kunt dit vak doen zolang je hand- oog coördinatie goed blijft. Als ik merk dat mijn werk kwalitatief slechter wordt dan stop ik. Maar ook dan is er nog genoeg te doen. Ik wil een paar vakboeken schrijven. En er zijn een paar mensen die dolgraag willen dat ik mijn kennis aan hen overdraag. Dat ga ik zeker doen. Er zijn jammer genoeg te veel ambachtslieden die hun kennis mee het graf in nemen.
Geert van Daal, 1941